برگزاری جلسه دفاع از پیشنهاد رساله دکتری با محوریت طراحی نانوساختارهای کالکوژنیدی فلزات واسطه برای کاربردهای کاتالیستی و الکتروشیمیایی در پژوهشکده فناوری های شیمیایی
جلسه دفاع از پیشنهاد رساله دکتری سرکار خانم الهام لطفی آصف، دانشجوی دکتری رشته شیمی آلی، با عنوان طراحی نانوساختارهای بر پایه کالکوژنیدهای فلزی بهعنوان کاتالیزگر در واکنشهای آلی و مواد الکترودی با راهنمایی آقایان دکتر فریبرز منصوری و دکتر اکبر محمدی زردخشویی در گروه پژوهشی شیمی آلی و پلیمر پژوهشکده فناوریهای شیمیایی سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران برگزار شد.
این پژوهش با هدف طراحی و سنتز نانوساختارهای کالکوژنیدی فلزات واسطه با ترکیب شیمیایی، ساختار بلوری و مورفولوژی قابل کنترل و بررسی قابلیتهای آنها در دو حوزه کاتالیز واکنشهای آلی و کاربردهای الکتروشیمیایی تعریف شده است.
کالکوژنیدهای فلزات واسطه به دلیل برخورداری از ویژگیهای ساختاری، الکترونی و سطحی متنوع، از ظرفیت قابلتوجهی برای استفاده در فناوریهای نوین برخوردارند. کنترل ترکیب شیمیایی، ساختار بلوری، مورفولوژی و ویژگیهای سطحی این مواد میتواند نقش تعیینکنندهای در بهبود فعالیت کاتالیستی و عملکرد الکتروشیمیایی آنها داشته باشد. از این رو، توسعه نانوساختارهای کالکوژنیدی با ویژگیهای هدفمند، یکی از زمینههای مورد توجه در طراحی مواد پیشرفته به شمار میرود.
اهمیت و کاربرد این پژوهش در بررسی ارتباط میان ویژگیهای ساختاری و سطحی نانوساختارهای کالکوژنیدی با عملکرد نهایی آنهاست. در بخش کاتالیستی، این مواد بهعنوان کاتالیزگرهای ناهمگن برای انجام واکنشهای آلی مورد بررسی قرار میگیرند. همچنین، در بخش الکتروشیمیایی، قابلیت استفاده از آنها بهعنوان مواد الکترودی در سامانههای ذخیرهسازی انرژی، بهویژه ابرخازنها، مورد توجه قرار دارد.
جنبه نوآوری و تمایز این پژوهش در طراحی و سنتز هدفمند نانوساختارهای کالکوژنیدی فلزات واسطه با ترکیب شیمیایی، ساختار بلوری و مورفولوژی کنترلشده و بررسی همزمان عملکرد آنها در دو حوزه کاتالیز ناهمگن و کاربردهای الکتروشیمیایی است. در این راستا، تأثیر عواملی نظیر نوع و نسبت عناصر تشکیلدهنده، شرایط سنتز و مورفولوژی بر ویژگیهای ساختاری و سطحی مواد و در نهایت بر فعالیت کاتالیستی و عملکرد الکتروشیمیایی آنها بررسی خواهد شد.
از منظر علمی، نتایج این پژوهش میتواند به شناخت عمیقتر عوامل مؤثر بر فعالیت، پایداری و کارایی نانوساختارهای کالکوژنیدی و تبیین ارتباط میان ساختار و عملکرد این دسته از مواد کمک کند. همچنین، از منظر کاربردی، دستاوردهای مورد انتظار میتواند زمینهساز توسعه کاتالیزگرهای ناهمگن کارآمد برای واکنشهای شیمیایی و طراحی مواد الکترودی جدید برای سامانههای ذخیرهسازی انرژی باشد.
این پژوهش در راستای توسعه نانومواد پیشرفته، گسترش دانش سنتز و طراحی مواد عملکردی و بهرهگیری از ظرفیت نانوساختارهای فلزی در فناوریهای نوین شیمیایی و الکتروشیمیایی تعریف شده است و میتواند گامی مؤثر در پیوند پژوهشهای بنیادی شیمی با نیازهای فناورانه در حوزه کاتالیز و ذخیرهسازی انرژی باشد.